Majątek wspólny a majątek osobisty małżonków – co wchodzi do majątku wspólnego, a co stanowi majątek osobisty?

Co to jest majątek wspólny?

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje tzw. ustawowa wspólność majątkowa, chyba że nupturienci (przyszli małżonkowie) zawarli już przed ślubem umowę wyłączającą wspólność majątkową małżeńską.

Ustawowa wspólność majątkowa powoduje, że składniki majątkowe nabywane od chwili zawarcia małżeństwa stają się wspólną własnością obojga małżonków, nie ma przy tym znaczenia, fakt np. że któryś z małżonków zarabia więcej, że tylko jeden z małżonków przelał środki lub że faktura została wystawiona tylko na jedną osobę.

Co wchodzi do majątku wspólnego?

Do majątku wspólnego należą w szczególności:

• pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków;
• dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków;
• środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków;
• kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350, z późn. zm.);
• środki zgromadzone na koncie OIPE w rozumieniu art. 2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1238 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie ogólnoeuropejskiego indywidualnego produktu emerytalnego (OIPE) (Dz. Urz. UE L 198 z 25.07.2019, str. 1) oraz na subkoncie OIPE w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o ogólnoeuropejskim indywidualnym produkcie emerytalnym (Dz. U. poz. 1843) każdego z małżonków.

Należy wziąć pod uwagę, że katalog takich czynności nie jest zamknięty, więc wchodzą do niego również: samochody nabyte w trakcie małżeństwa, oszczędności, dochody z najmu czy nawet wyposażenie domu.

Co to jest majątek osobisty?

Oprócz majątku wspólnego każdy z małżonków posiada również swój majątek osobisty.

To składniki majątkowe, które nie wchodzą do wspólności majątkowej i pozostają wyłączną własnością jednego z małżonków.

Co wchodzi do majątku osobistego?

Do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

• przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej;
• przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił;
• prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom;
• przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków;
• prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie;
• przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość;
• wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków;
• przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków;
• prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy;
• przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.